به گزارش صبح ساباط؛ هم‌زمان با سفر حسن بابایی، رئیس سازمان ثبت اسناد و املاک کشور به استان یزد، فرآیند تعیین تکلیف ثبتی قنات تاریخی زارچ پس از سه سال پیگیری به سرانجام رسید و اسناد مالکیت آن در اداره ثبت اسناد و املاک زارچ صادر شد.

قنات زارچ با حدود ۸۳ کیلومتر طول، از طولانی‌ترین قنات‌های جهان و یکی از مهم‌ترین سازه‌های آبی تاریخی ایران است. این قنات در منطقه زارچ استان یزد قرار دارد و با عبور از محدوده و زیر اراضی و املاک متعدد، سال‌ها با ابهامات ثبتی و مسائل مربوط به حقوق بهره‌برداران مواجه بود.

در این پرونده، یک هزار و ۲۲۳ نفر سهامدار قنات زارچ هستند و حق‌آبه دارند؛ به همین دلیل تعیین وضعیت ثبتی قنات، علاوه بر اهمیت میراثی و عمومی، از منظر تثبیت حقوق اشخاص و پیشگیری از اختلافات احتمالی نیز اهمیت دارد. با صدور اسناد مالکیت، وضعیت حقوقی قنات تعیین و حقوق سهامداران و صاحبان حق‌آبه تثبیت شد.

گفتنی است قنات زارچ با برخورداری از دو رشته اصلی «شیرین» و «شور» و حدود ۲ هزار و ۱۱۵ حلقه چاه، از قنات‌های تاریخی و شاخص ایران به شمار می‌رود که قدمت آن به چند هزار سال پیش بازمی‌گردد. عمق برخی چاه‌های این قنات به حدود ۲۳ متر می‌رسد و ساختار آن شامل ۷۰ پله است.

این قنات به‌عنوان یکی از نمونه‌های برجسته دانش و تجربه ایرانیان در استحصال و انتقال آب در مناطق خشک و کویری، در مجموعه قنات‌های ایرانی در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده و طی قرن‌ها نقش مهمی در تأمین آب، رونق کشاورزی و شکل‌گیری حیات اجتماعی و اقتصادی منطقه یزد و زارچ داشته است.

با توجه به استمرار بهره‌برداری از قنات زارچ و ارتباط مستقیم حق‌آبه‌ها با حقوق سهامداران و بهره‌برداران، صدور اسناد مالکیت این قنات اقدامی در راستای تعیین تکلیف حقوقی و تثبیت مالکیت آن به شمار می‌رود.

صدور این اسناد، حقوق یک‌هزار و ۲۲۳ سهامدار و صاحب حق‌آبه را تثبیت کرده و زمینه اعمال دقیق‌تر حقوق مالکانه، بهره‌برداری قانونی و حفاظت و مدیریت حقوقی این میراث ارزشمند را فراهم کرده است.