براساس تازه ترین آمار منتشر شده از متغیرهای اقتصادی، حجم پایه پولی در خرداد ماه 640 هزار و 370 میلیارد تومان بوده که نسبت به ماه قبل دو هزار و 840 میلیارد تومان کمتر و نسبت به پایان سال گذشته 6 درصد رشد داشته، این در حالی است که رشد پایه پولی در سه ماهه اول سال گذشته 9.2 درصد بوده است.

به گزارش صبح ساباط؛ بانک مرکزی آمار متغیرهای پولی در خرداد ماه را منتشر کرد.

براساس این آمارها پایه پولی در پایان این ماه به ۶۴۰ هزار و ۳۷۰ میلیارد تومان رسیده که نسبت به پایان سال گذشته ۶ درصد رشد را نشان می‌دهد. در دو ماهه اول امسال رشد پایه پولی ۶٫۵ درصد و حجم پایه پولی ۶۴۳ هزار و ۲۱۰ میلیارد تومان بود؛ بنابراین حجم پایه پولی در خرداد ماه نسبت به ماه قبل ۲ هزار و ۸۴۰ میلیارد تومان کمتر شده است.

یکی از علل اصلی کنترل پایه پولی کاهش قابل توجه دریافت تنخواه بودجه از دولت بوده است به‌طوری که در سال گذشته دولت قبل، در سه ماهه اول سال ۵۰ هزار و ۵۰ میلیارد تومان تنخواه از بانک مرکزی دریافت کرد اما این رقم در سه ماهه اول سال ۱۴۰۱ معادل ۱۸ هزار و ۱۸۰ میلیارد تومان بوده است.

همین مساله موجب شد که میزان رشد پایه پولی در سه ماهه اول سال ۱۴۰۱ در سطح ۶ درصد باقی بماند. در حالی که در سه ماهه اول سال گذشته میزان رشد پایه پولی ۹٫۲ درصد بوده است.

حجم نقدينگي در پايان خرداد‌ماه ۱۴۰۱ به رقم پنج هزار و ۱۰۴ هزار میلیارد تومان رسید که نسبت به پايان سال ۱۴۰۰ معادل ۵٫۶ درصد رشد نشان می دهد و در مقايسه با رشد نقدينگی دوره مشابه سال قبل (۶٫۶ درصد)، ۱٫۰ واحد درصد کاهش داشته است.

میزان خالص دارایی‌های خارجی بانک مرکزی با ۴٫۱ درصد کاهش ۵۴۵ هزار و ۶۰ میلیارد تومان بوده که نسبت به پایان سال گذشته ۴٫۱ درصد کمتر و در مقایسه با خرداد ماه سال گذشته ۱۳٫۸ درصد بیشتر شده است.

خالص مطالبات بانک مرکزی بخش دولتی در خرداد ماه به ۱۴ هزار و ۱۰ میلیارد تومان رسیده در حالی که این رقم در خرداد ماه سال گذشته معادل ۴۰ هزار و ۸۲۰ میلیارد تومان بوده است. در واقع میزان خالص بدهی دولت به بانک مرکزی در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۶۵٫۷ درصد کاهش داشته است.

خالص مطالبات بانک مرکزی از بانک‌ها ۱۴۴ هزار و ۹۴۰ میلیارد تومان درج شده که نسبت به پایان سال گذشته ۰٫۹ درصد افت و نسبت به ماه مشابه سال قبل ۲۷٫۸ درصد رشد نشان می‌دهد.

خالص سایر اقلام بانک مرکزی در خرداد ماه منفی ۶۳ هزار و ۶۴۰ میلیارد تومان است که در مقایسه با اسفند سال گذشته ۱۶۷٫۶ درصد کاهش یافته است.

میزان سپرده‌های دولت نزد بانک مرکزی در خرداد ماه امسال ۱۹۴ هزار و ۳۳۰ میلیارد تومان بوده که نسبت به پایان سال گذشته ۲۶٫۸ درصد کمتر شد اما در مقایسه با خرداد ماه سال گذشته ۲۰٫۸ درصد بیشتر شده است.

بدهی بانک‌های تجاری دولتی به بانک مرکزی با ۹٫۴ درصد کاهش نسبت در سه ماهه اول امسال به ۴۴ هزار و ۹۵۰ میلیارد تومان رسیده است. میزان بدهی بانک‌های تجاری دولتی به بانک مرکزی در این ماه نسبت به ماه قبل ۶۵۰ میلیارد تومان کاهش داشته است.

همچنین بدهی بانک‌های تخصصی دولتی به بانک مرکزی ۴۷ هزار و ۹۰۰ میلیارد تومان درج شده که نسبت به پایان سال قبل ۲٫۷ درصد افت کرده است. حجم بدهی بانک‌های تخصصی دولتی در این ماه نسبت به ماه قبل ۶۶۰ میلیارد تومان کمتر شده است.

درواقع بدهی بانک‌های دولتی به بانک مرکزی در خرداد ماه کمتر از ماه قبل و کمتر از پایان سال گذشته بوده اما در سرفصل بانک‌های غیردولتی، خصوصی و موسسات اعتباری بدهی، بدهی به بانک مرکزی با رشد ۹٫۸ درصدی در سه ماهه اول امسال، به رقم ۵۲ هزار و ۹۰ میلیارد تومان افزایش یافته است. این رقم نسبت به ماه قبل (اردیبهشت ماه ۱۴۰۱) بالغ بر ۸ هزار و ۸۳۰ میلیارد تومان بیشتر شده است.

 باید علت این رشد بدهی بانک‌های خصوصی به بانک مرکزی در روزهای آینده بررسی شود اما به نظر می‌رسد این رشد بدهی ناشی از وضعیت بد بانک‌های ناتراز است و دولت باید در آینده‌ای نزدیک بانک‌های ناتراز را تعیین تکلیف کند به‌طوری که همواره شاهد روند رو به رشد بدهی این بانک‌ها به بانک مرکزی نباشیم.